nato

Fitorja e Alexander Vuçiç në zgjedhjet e fundit parlamentare ka vënë në lëvizje Rusinë e cila e shikon vendin ballkanik si shpresën e një kufiri gjeopolitik mes Lindjes dhe Perëndimit. Kjo është një ide që gjen përkrahje të gjerë përderisa për të ka folur edhe kryetari i Komisionit të Zgjedhjeve të Rusisë, Vitaly Likhachev, i cili ndodhet në një vizitë pune në Beograd.

Qeveria shqiptare ka miratuar në mbledhjen e sotshme një vendim për parrullimin e hapësirës ajrore të Shqipërisë nga forcat e NATO-s. “Në mbështetje të nenit 100 të Kushtetutës dhe të neneve 17 e 23, të ligjit nr.8371, datë 9.7.1998, “Për lidhjen e traktateve dhe marrëveshjeve ndërkombëtare”, me propozimin e ministrit të Punëve të Jashtme, Këshilli i Ministrave
Vendosi:

Ministria e Mbrojtjes ka përkujtuar sot në sheshin “Nënë Tereza” në Tiranë, 7-vjetorin e anëtarësimit të Shqipërisë në NATO. Me një dekor të posaçëm, shoqëruar me disa armatime dhe pajisje, ceremonia është asistuar nga pjesëtarë të qeverisë, trupit diplomatik dhe më e pazakonta, nga Kryetari i Bashkisë së Tiranës. Ky i fundit madje ka mbajtur edhe fjalën e hapjes në këtë aktivitet që lidhet me të tjera institucione. E çuditshmja është se ceremoninë e kanë bojkotuar përfaqësues të Komisionit Parlamentar të Sigurisë si dhe ish-ministrat e Mbrojtjes.

Ish-kryeministri i Shqipërisë, Pandeli Majko, shkruan në Facebook, në profilin e tij, se Shqipëria pret më 27 maj Asamblenë e NATO-s. Një lajm ky nëse do të besojmë se ajo që thotë Majko është e vërtetë. Në fakt kishte kohë që flitej dhe sipas burimeve nga qeveria, vendimi për transferimin e Komisionit Qendror të Zgjedhjeve në godinën e dikurshme të Ministrisë së Mbrojtjes, u justifikua pikërisht me këtë arsye: në Pallatin e Kongreseve do të mbahet Asambleja e NATO-s.  

Pse reagon e përmbajtur Moska pas konkretizimit të planeve amerikane për stacionimin e një brigade tankesh në Europën Lindore? Tendosjet mbeten megjithëse nuk ka konfrontim si në kohën e Luftës së Ftohtë. Aleksander Grushko, përfaqësuesi i Moskës në NATO, Bruksel në një prononcim për Deutsche Welle-n i kritikoi planet amerikane duke bërë fjalër "për hap tjetër që forcon kalimin e NATO-s në modele konfrontuese".

Kryeministri malazez, Milo Djukanoviç, mendon se vendi i tij, do të jetë anëtar i NATO-s, nga mesi i vitit 2017. Gjatë një interviste për televizionin rus “Dozhd”, raportuar shkurtimisht nga media serbe “B92”, Djukanoviç, ka bërë të ditur se Mali i Zi ka të drejtë të zgjedhë të ardhmen e tij dhe se kjo nuk cenon respektin për Rusinë. “Rruga jonë drejt BE-së dhe NATO-s është në interesin tonë, por nuk buron nga dëshira për të dëmtuar dikë tjetër. Ne na vjen keq për mënyrën sesi Rusia e sheh kërkesën e Malit të Zi për anëtarësim në NATO.

Përshkallëzohet edhe më tej tensioni mes Rusisë dhe Perëndimit. Presidenti rus, Vladimir Putin ka firmosur së fundmi një dokument të strategjisë së mbrojtes, në të cilin NATO përcaktohet si kërcënim për Rusinë dhe sigurinë e saj kombëtare. Sipas këtij dokumenti, instalimet e ndryshme të NATO-s në disa vende, cilësohen si kërcënimi kryesor Kremlinin. Dokumenti cilëson po ashtu se instalimet e sistemeve ushtarake nga NATO vjen në kundërshtim me ligjin ndërkombëtar, ccka kërcënon rendin e përgjithshëm në botë.

Është e qartë se marrëdhëniet e çdo vendi me fqinjët ndikohen drejtpërdrejt nga interesat e tij jetike, veçanërisht në fushën e ekonomisë dhe të sigurisë. Në rastin e vendit tonë, marrëdhëniet me vendet fqinje garantojnë ose kërcënojnë interesat tona jetike në rajon, duke krijuar  premisat ose për një domino zhvillimesh të papëlqyeshme, ose për përcaktimin si një faktor sigurie duke shfrytëzuar përparësitë tona gjeopolitike.

Rusia dhe Armenia kanë nënshkruar ditët e fundit një marrëveshje për krijimin e një qendre të përbashkët rajonale për mbrojtjen ajrore në Kuakaz. Vendimi vjen në kuadër të aleancës së gjatë mes Rusisë dhe Armenisë e cila sheh garanci ushtarake nga Moska përballë Azerbajxhanit në konfliktin për Nagorni Karabakun. Ndërkohë marrëveshja shihet edhe si një reagim ndaj situatës më të fundit me Turqinë, e cila autorizoi rrëzimin e një avioni ushtarak rus. “Sot aviacioni luan një rol të madh në luftim. Turqia është një vend anëtar i NATO-s dhe aty ka avionë të SHBA-së.

NATO do të ndërmarrë hapin e saj të madh më të fundit drejt zgjerimit – dhe do të rrisë më tej tensionin me Rusinë – kur ministrat e jashtëm pritet t’i bëjnë Malit të ZI ftesë zyrtare për anëtarësim në aleancë.