Rebelimi i madh kundër qendrave të të dhënave
Danilo Taino
Nëse duhet patjetër të ndërtohet pranë shtëpisë time, më mirë një central bërthamor se një qendër të dhënash. Gjithnjë e më shumë njerëz po mendojnë në këtë mënyrë. Ndoshta ishte e pashmangshme: kemi hyrë në fazën në të cilën Inteligjenca Artificiale dhe strukturat që e bëjnë atë të funksionojë përballen me pengesën më të vështirë: kundërshtimin popullor. Kjo veçanërisht e vërtetë në Shtetet e Bashkuara, ku IA tani është çështja qendrore në shoqëri, komunitetin shkencor, ekonominë, në Wall Street dhe në fushatat për zgjedhjet e mesit të mandatit nëntorin e ardhshëm.
Por lëvizjet opozitare po rriten edhe në Evropë. Ankthi për një "të ardhme artificiale" të pakuptueshme po shndërrohet në mobilizim: qendrat e të dhënave janë prania konkrete - jo dixhitale, por më në fund fizike - që mund të kundërshtohet. Këto janë ndërtesa që strehojnë sasi të mëdha serverash të lidhur në rrjete për të përpunuar dhe ruajtur informacionin. Ato janë gjithnjë e më të mëdha: Meta po planifikon një në Luiziana, që kushton dhjetë miliardë dollarë, i cili do të mbulojë një sipërfaqe të barabartë me 70 fusha futbolli.
Përveçse paralelepipedë të zymtë, qendrat e të dhënave nuk pëlqehen nga komunitetet lokale sepse kërkojnë sasi të mëdha energjie për të funksionuar dhe konsumojnë miliona litra ujë për të parandaluar mbinxehjen e serverave. Qytetarët e prekur nga këto projekte po organizohen për t'i ndaluar ato: një sondazh i kohëve të fundit i Gallup zbuloi se 71% e amerikanëve kundërshtojnë qendrat e të dhënave të inteligjencës artificiale. Gjatë 12 muajve të fundit, ky kundërshtim popullor në Shtetet e Bashkuara ka rezultuar në anulimin ose pezullimin e të paktën 100 miliardë dollarëve në investime. Inteligjenca artificiale është një çështje kyçe në 40% të fushatave zgjedhore të SHBA-së në nëntor.
Në Francë, komuniteti i Wissous, në jug të Parisit, u mobilizua kundër një qendre të të dhënave të Amazon, dhe protestat në periferitë e Marsejës janë në rritje. Në Irlandë, demonstratat po synojnë qendrat e të dhënave që konsumojnë më shumë se 20% të furnizimeve me energji elektrike dhe rrisin faturat e shërbimeve. Pas refuzimit të këtyre mega-kutive qëndron ankthi për Inteligjencën Artificiale në përgjithësi, për vendet e punës që ekziston frika se do të shkatërrojë, për ndryshimin shoqëror që po vjen dhe për vështirësinë e kontrollit të rreziqeve të saj. Në fund të fundit, po ndodh e njëjta gjë si në revolucionet e tjera në të kaluarën: një luftë midis teknologjisë transformuese dhe atyre që kanë frikë se do të transformohen.
Add new comment